زمان تقریبی مطالعه: 5 دقیقه
 

شوذب بن عبدالله همدانی





شوذب بن عبدالله همدانی، طبق برخی نقل‌ها غلام عابس بن ابی شبیب شاکری بوده که در کربلا قبل از عابس به شهادت رسیده است.


۱ - تحقیق در غلام بودن شوذب



ملا حسین واعظ کاشفی، شوذب را غلام عابس از طایفه شاکر نامیده است. ولى برخى از معاصرین می‌گویند چون شوذب از نظر مقام علمى و معنوى بر عابس برترى دارد نمى‌توان وى را غلام نامید. بلكه هم‌پیمان عابس و طایفه‌اش بوده است.
[۲] موسوی زنجانی، ابراهیم، وسیلة الدارین، ج۱، ص۱۵۴.
[۳] عمادزاده، حسین، عاشورا چه روزیست؟، ج۱، ص۲۴۵.
[۴] کمره‌ای، میرزاخلیل، عنصر شجاعت، ج۱، ص۱۳۰.
(مرحوم شیخ عباس قمی درباره شوذب می‌گوید: «شاکر» قبیله‌ای در یمن از همدان است که نسب آنها بر می‌گردد به شاکر بن ربیعه بن مالک؛ و عابس از همین قبیله بود و شوذب، نزیل و حلیف او بود، نه غلام و یا آزاد کرده و برده او، چنان که عده‌ای چنین پنداشته‌اند، حتی استاد ما جناب محدث نوری صاحب مستدرک گفت: چه بسا مقام شوذب از مقام عابس بالاتر باشد؛ زیرا در حق او گفته‌اند. شوذب از پیشگامان مکتب شیعه بوده است)
[۵] قمی، شیخ عباس، نفس‌المهموم، ص۲۸۱


۲ - خصوصیات شوذب



شوذب، مردی عابد، مخلص و از کسانی بود که برای شیعیان کوفه از امام علی (علیه‌السلام)، حدیث نقل می‌کرد.
[۹] مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۲، ص۸۸.
او جنگجوی نام‌آوری بود که در جنگ‌های سه‌گانه امام علی (علیه‌السلام) یعنی جمل، صفین و نهروان شرکت کرد.
[۱۰] موسوی زنجانی، ابراهیم، وسیلة الدارین، ج۱، ص۱۵۴.


۳ - حضور در کربلا و شهادت



این یار باوفای سیّدالشهدا (علیه‌السلام) در کهنسالی عابس را از کوفه تا مکه برای رسانیدن نامه مسلم (علیه‌السلام) به امام (علیه‌السلام) همراهی کرد و با آن بزرگوار به کربلا آمد. در روز عاشورا پس از شهادت حنظلة بن سعد شبامی،
[۱۵] کمره‌ای، میرزاخلیل، عنصر شجاعت، ج۱، ص۱۳۲.
عابس بن ابی شبیب شاکری به همراه شواذب بن عبدالله، از هم پیمانان و وابستگان بنی شاکر، به حضور امام حسین رسیدند. عابس به شوذب گفت: ‌ای شوذب چه تصمیمی گرفته‌ای؟ (می‌خواهی چه کنی؟) شوذب گفت: چه می‌کنم؟! به همراه تو در رکاب فرزند دختر رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) می‌جنگم تا کشته شوم. عابس گفت: گمان من هم همین بود، اما نخست نزد ابی عبدالله برو (و از او اجازه بگیر تا تو جزء یاران او گردی) و او (جهاد و شهادت) تو را مانند دیگر یاران خود، به حساب خدا بگذارد، و من هم تو را به حساب خدا بگذارم (تا اجری ببرم)؛ زیرا در این ساعت اگر کس دیگری با من بود، که از تو به من نزدیک‌تر بود، دوست می‌داشتم برود و جلوی چشمانم به شهادت برسد، تا او را به حساب خدا بگذارم (و اجری ببرم) امروز روزی است که هر قدر می‌توانیم، باید به دنبال اجر و پاداش باشیم؛ زیرا بعد از این روز، دیگر جای عمل نیست، و فقط حساب است.
شوذب نزد امام حسین (علیه‌السّلام) رفت و بر امام (علیه‌السّلام) سلام کرد و (پس از کسب اجازه) به میدان رفت و دلاورانه جنگید و پس از به هلاکت رسانیدن گروهی از دشمن
[۱۶] مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۲، ص۸۸.
خود نیز به فیض بزرگ شهادت نایل گشت.

۴ - قبر شوذب



قبر وی، در مقبره جمعی شهیدان می‌باشد.
[۲۱] تنکابنی، محمد، اکلیل المصائب، ج۱، ص۱۲۶.


۵ - نام شوذب در زیارت‌نامه‌ها



در زیارت ناحیه مقدسه امام (علیه‌السّلام) و رجبیّه با دو عنوان از وی چنین یاد شده است: «السلام علی شوذب مولی شاکر.» «سلام بر سوید مولی شاکر.»

۶ - پانویس


 
۱. ↑ واعظ کاشفی، روضة الشهدا، ج۱، ص۳۸۲.    
۲. ↑ موسوی زنجانی، ابراهیم، وسیلة الدارین، ج۱، ص۱۵۴.
۳. ↑ عمادزاده، حسین، عاشورا چه روزیست؟، ج۱، ص۲۴۵.
۴. ↑ کمره‌ای، میرزاخلیل، عنصر شجاعت، ج۱، ص۱۳۰.
۵. ↑ قمی، شیخ عباس، نفس‌المهموم، ص۲۸۱
۶. ↑ شمس الدین، محمدمهدی، انصار الحسین علیه‌السلام، ج۱، ص۹۴.    
۷. ↑ جمعی از نویسندگان، ذخیرة الدارین، ج۱، ص۴۴۶.    
۸. ↑ سماوی، محمد بن طاهر، ابصار العین، ج۱، ص۱۲۹.    
۹. ↑ مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۲، ص۸۸.
۱۰. ↑ موسوی زنجانی، ابراهیم، وسیلة الدارین، ج۱، ص۱۵۴.
۱۱. ↑ طوسی، محمد بن حسن، الرجال، ج۱، ص۱۰۱.    
۱۲. ↑ جمعی از نویسندگان، ذخیرة الدارین، ج۱، ص۴۴۶.    
۱۳. ↑ سماوی، محمد بن طاهر، ابصار العین، ج۱، ص۱۲۹.    
۱۴. ↑ مفید، محمد بن محمد، الارشاد، ج۲، ص۱۰۵.    
۱۵. ↑ کمره‌ای، میرزاخلیل، عنصر شجاعت، ج۱، ص۱۳۲.
۱۶. ↑ مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال، ج۲، ص۸۸.
۱۷. ↑ طبری، محمد بن جریر، تاریخ طبری، ج۴، ص۳۳۸.    
۱۸. ↑ حسینی جلالی، محمدرضا، تسمیة من قتل مع الحسین علیه‌السلام، ج۱، ص۳۰.    
۱۹. ↑ خوارزمی، موفق بن احمد، مقتل ‌الحسین علیه‌السلام، ج۲، ص۲۶.    
۲۰. ↑ طبرسی، فضل بن حسن، اعلام الوری، ج۱، ص۴۶۴.    
۲۱. ↑ تنکابنی، محمد، اکلیل المصائب، ج۱، ص۱۲۶.
۲۲. ↑ ابن طاووس، علی بن موسی، الاقبال بالاعمال الحسنه، ج۳، ص۷۹.    
۲۳. ↑ ابن طاووس، علی بن موسی، الاقبال بالاعمال الحسنه، ج۳، ص۳۴۶.    


۷ - منبع


جمعی از نویسندگان، پژوهشی پیرامون شهدای کربلا، ج۱، ص۲۰۰- ۲۰۱.    
پیشوایی، مهدی، مقتل جامع سیدالشهداء، ج۱، ص۷۹۲ - ۷۹۴.







آخرین نظرات
کلیه حقوق این تارنما متعلق به فرا دانشنامه ویکی بین است.